Ekologia w górnictwie: kopalnie bez górników

Data: 16-09-2013 r.

Konkurencja kosztowa, w tym koszty emisji CO2 oraz poprawa bezpieczeństwa wymuszają na górnictwie działania innowacyjne. Jednym z nich jest automatyzacja, która pozwala eksploatować pokłady węgla do tej pory porzucane.

W pierwszej połowie roku w kopalni Borynia-Zofiówka-Jastrzębie testowany był prototypowy kompleks ścianowy do wybierania węgla z cienkich pokładów. Takich, gdzie praca górników jest wyjątkowo trudna i uciążliwa. Ich eksploatacja nabiera coraz większego znaczenia, bo wyczerpują się pokłady grube i łatwo dostępne. – Szukamy możliwości wydobywania węgla z pokładów o grubości od jednego do półtora metra. Mają one znaczący udział w zasobach naszych kopalń – mówi Jerzy Śliwiński, przedstawiciel Borynia-Zofiówka-Jastrzębie.

Węgiel z cienkich pokładów

 

Powszechnie stosowany w kopalniach system kombajnowy pozwala na efektywną eksploatację pokładów grubszych niż 1,5 m. Przy wydobyciu z pokładów cieńszych pojawia się wiele problemów technicznych: mała ilość miejsca, konieczność zmiany prędkości przesuwania się kombajnu, dłuższy czas usuwania pojawiających się awarii. To wszystko obniża wydajność i wpływa na osłabienie bezpieczeństwa pracy górników.

Tymczasem testy nowego urządzenia pokazały, że umożliwia ono wydobycie tam, gdzie przy tradycyjnym sprzęcie eksploatacja nie byłaby możliwa. Praca prototypowego kombajnu jest zautomatyzowana, a przeniesienie wszystkich urządzeń sterujących poza strefę ruchu urządzenia pozwala obsługiwać go z bezpiecznych miejsc. Zmieniono sposób cięcia ściany węglowej: dzięki innej konstrukcji głowicy można wydobywać surowiec twardszy, poprzerastany kamieniem. Z kolei odpowiednie ukształtowanie ładowarek zapewnia łatwiejszy i szybszy jego transport.

Zautomatyzowanie wydobycia sprawdza się także w kopalni Pniówek. System kombajnowy opracowany w katowickim przedsiębiorstwie Kopex zamontowano w rejonie gdzie występuje wysokie, IV zagrożenie metanowe. W tych warunkach eksploatacja może być prowadzona wyłącznie przy zachowaniu najsurowszych norm bezpieczeństwa. A takie gwarantuje jedynie pełna automatyzacja. – To jeden z najważniejszych naszych projektów w ostatnim czasie. Zapewnia wzrost bezpieczeństwa pracy, a także poprawę wyników ekonomicznych – podkreśla Andrzej Meder, członek zarządu Kopexu, dyrektor ds. techniki i rozwoju. Automatyzacja pozwoliła na niemal dwukrotnie większe wydobycie niż uzyskiwane dotychczas w podobnych warunkach, gdzie w ciągu minuty wydziela się ok. 60 metrów sześciennych metanu.

Energetyka a tani węgiel

Jak podaje branżowy periodyk „Art of Mining”, mózgiem systemu jest zdalne stanowisko sterowania ulokowane w podwieszanej kabinie, która przesuwa się chodnikiem w odległości ok. 150 metrów od pracującego kombajnu. Układ tzw. komunikacji dwutorowej pozwala na zarejestrowanie każdego wydarzenia w ścianie oraz odpowiednią reakcję ze strony maszyn i urządzeń. Wszystkie parametry pracy kompleksu są przekazywane światłowodami na powierzchnię, gdzie docierają do dyspozytora w kopalnianym centrum obsługi maszyn i urządzeń. Obserwuje on postęp prac w ścianie i w razie sytuacji awaryjnej może szybko zareagować. Bezpośredni podgląd pracy kombajnu mają także eksperci z Kopexu, monitorujący w Zabrzu, kilkadziesiąt kilometrów od kopalni Pniówek, pracę jej maszyn. – Przyjmujemy zgłoszenia o wszystkich zdarzeniach, które pojawiają się w miejscach, gdzie pracują nasze urządzenia. Możemy na wszystko reagować i wspierać załogę kopalni radami, a także serwisem – tłumaczy Marek Kuczera, kierownik centralnej dyspozytorni Kopex Machinery.

Dzięki wprowadzeniu rozwiązań najnowszej generacji można znacząco obniżyć koszt produkcji węgla, a w konsekwencji na rynek trafiać będzie tańszy surowiec. W dodatku gdy obniżanie kosztów jest procesem długim, mechanizacja i automatyzacja może przynieść efekt znacznie szybciej. Obniżenie jednostkowego kosztu wydobycia tony węgla sprawi, że importowany węgiel, dodatkowo obciążony kosztami renty geograficznej, przestanie być opłacalny dla polskiego sektora energetycznego.

Andrzej Wiśniewski

Zaloguj się, aby dodać komentarz

Nie masz konta? Zarejestruj się »

Zobacz także

Wykonanie przyłącza kanalizacyjnego - opłaty

pobierz

Trudne przypadki związane z ewidencją odpadów

pobierz

Przebieg kontroli WIOŚ w firmie – obowiązki inspektora i przedsiębiorcy

pobierz

End of waste, czyli utrata statusu odpadu

pobierz

Polecane artykuły

Polecamy kancelarię:

Array ( [docId] => 24556 )
Array ( [docId] => 24556 )

Array ( [docId] => 24556 )