Różnica pomiędzy rezerwami, a rozliczeniami międzyokresowymi

Data: 02-12-2012 r.

Jednostki gospodarcze prowadzące rachunkowość w oparciu o przepisy ustawy o rachunkowości, mają obowiązek ujmować skutki każdej operacji w księgach rachunkowych. Czym są rozliczenia międzyokresowe kosztów a czym rezerwy?

Rozliczenia międzyokresowe kosztów umożliwiają określenie kosztów poszczególnych okresów sprawozdawczych, bez względu na fakt, kiedy poniesiono wydatek. Wydatek może być bowiem poniesiony w bieżącym okresie sprawozdawczym bądź poprzednim albo też w przyszłości. W pierwszych dwóch przypadkach mamy do czynienia z rozliczeniami międzyokresowymi czynnymi, w ostatnim zaś z rozliczeniami międzyokresowymi biernymi.

Bierne rozliczenia kosztów - przypadają na bieżący okres sprawozdawczy, ale nie zostały jeszcze przez jednostkę poniesione

Bierne rozliczenia kosztów są to koszty przypadające na bieżący okres sprawozdawczy, ale nie poniesione przez jednostkę, a więc nie stanowiące jeszcze jej zobowiązania. Rozliczenia te mogą dotyczyć konkretnych przyszłych świadczeń na rzecz jednostki, jak również mogą dotyczyć kosztów prawdopodobnych. W związku ze swoich charakterem, rozliczenia międzyokresowe bierne powinny spełniać warunki wymagane dla zobowiązań określone w art. 3 ust. 1 pkt 20 ustawy o rachunkowości.

Zobowiązaniami są wynikające z przeszłych zdarzeń obowiązki wykonania świadczeń o wiarygodnie określonej wartości, które spowodują wykorzystanie już posiadanych lub przyszłych aktywów jednostki. Nie jest więc uzasadnione dokonywanie biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów w przypadku, gdy powstanie obowiązku wykonania świadczeń jest uzależnione od zaistnienia określonych faktów, które mogą się zdarzyć lub nie albo których wartości nie można w sposób wiarygodny oszacować. W takiej sytuacji tworzy się zobowiązania warunkowe (art. 3 ust. 1 pkt 28 ustawy o rachunkowości), ujmowane w ewidencji pozabilansowej i niewykazywane w bilansie.

 

Odpisy biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów mogą następować stosownie do upływu czasu lub wielkości świadczeń. Czas i sposób rozliczenia powinien być uzasadniony charakterem rozliczanych kosztów, z zachowaniem zasady ostrożności.

Należy podkreślić, że pojęcie rozliczeń międzyokresowych biernych nie jest równoznaczne z pojęciem rezerw bilansowych. Rezerwy są bowiem pojęciem regulowanym odrębnie w art. 35d i 37 ustawie o rachunkowości.

Rezerwy obejmują głównie działalność nieoperacyjną jednostki

Istotną różnicą pomiędzy rezerwami, a rozliczeniami międzyokresowymi jest prawdopodobieństwo wystąpienia zdarzeń. O ile bowiem zdarzenie objęte rezerwą może nie wystąpić, o tyle w drugim przypadku takie zdarzenie generalnie już nastąpiło bądź nastąpi - brak jest tylko właściwych dokumentów.

Ponadto rezerwy obejmują głównie działalność nieoperacyjną jednostki, podczas gdy rozliczenia międzyokresowe koszów związane są wyłącznie z kosztami operacyjnymi jednostki.

Zdarzenia, o których mowa w art. 39 ust. 2 pkt 2 ustawie o rachunkowości, to bierne rozliczenie międzyokresowe kosztów uznawane za rezerwy. Są one związane bezpośrednio z działalnością operacyjną, a więc z wytwarzaniem, sprzedażą (handlem) i fazą posprzedażną, a także ogólnym zarządem. Obejmują przede wszystkim rezerwy na naprawy gwarancyjne, rezerwy z tytułu rękojmi za sprzedane produkty długotrwałego użytku, rezerwy na odprawy emerytalne i rentowe, na nagrody jubileuszowe, na niewykorzystane urlopy, a także rezerwy na koszty badania sprawozdania finansowego.

Rezerwę w postaci biernych rozliczeń okresowych tworzy się na prawdopodobne przyszłe zobowiązania dotyczące wyłącznie działalności operacyjnej.

Ujęcie w ewidencji księgowej rezerwy w postaci biernych rozliczeń okresowych kosztów polega na zwiększeniu kosztów działalności operacyjnej (odpowiednio kosztu wytworzenia produktów, kosztów sprzedaży, kosztów ogólnego zarządu) i biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów.

Podstawa prawna:

  • ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 ze zm.).

Joanna Szyszkowska

Opracowanie redakcyjne: Sylwia Maliszewska

Zaloguj się, aby dodać komentarz

Nie masz konta? Zarejestruj się »

Zobacz także

Wykorzystanie firmowego auta do celów prywatnych

pobierz

Księgowanie zdarzeń gospodarczych w pytaniach i odpowiedziach

pobierz

5 błędów w księgowaniu środków trwałych

pobierz

Ewidencja różnic kursowych zgodnie z UoR i MSR

pobierz

Polecane artykuły

Polecamy kancelarię:

  • Kancelaria Prawna Iurisco Edyta Przybyłek

    ul. Zgrzebnioka 28, 40-520 Katowice

    Wyświetl wizytówkę
  • Kancelaria Radcy Prawnego Marcin Majcherczyk

    ul. Stawowa 4 lok. 39, 41-200 Sosnowiec

    Wyświetl wizytówkę
  • THE N.E.W.S. LAW CENTER Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych

    ul. Kazachska 1/89, 02-999 Warszawa

    Wyświetl wizytówkę
  • adwokat Wojciech Rudzki - kancelaria adwokacka

    Józefa Piłsudskiego 40/4 Kraków 31 - 111

    Wyświetl wizytówkę
  • Kancelaria Radcy Prawnego Robert Dudkowiak

    ul. Jana Pawła II 11 lok. 5, 62-300 Września

    Wyświetl wizytówkę
  • Kancelaria Adwokacka Adwokata Piotra Sęka

    ul. Narutowicza 44 lok. 20, 90-135 Łódź

    Wyświetl wizytówkę
  • Kancelaria Radców Prawnych ARVE M.Kusztan & R.Ponichtera Sp. K.

    ul. Czysta 4, 50-013 Wrocław

    Wyświetl wizytówkę
  • Kancelaria Radcy Prawnego Marek Foryś

    ul. Słupecka 9/1, Gdynia

    Wyświetl wizytówkę
  • Kancelaria MERITUM

    ulica Westerplatte 13/5, 31-033 Kraków

    Wyświetl wizytówkę
  • Kancelaria Radcy Prawnego Radosław Tymiński

    Łukowska 9 Lok. 126, 04-133 Warszawa

    Wyświetl wizytówkę
Array ( [docId] => 31665 )
Array ( [docId] => 31665 )

Array ( [docId] => 31665 )